...Twoje Bieszczady - serwis dla wszystkich którym Bieszczady w duszy grają...

Bieszczady



Polecamy:

Brak obsługi Adobe Flash
Brak obsługi Adobe Flash.
Brak obsługi Adobe Flash
Brak obsługi Adobe Flash. Zainstaluj odpowiednią wtyczkę.
Brak obsługi Adobe Flash. Zainstaluj odpowiednią wtyczkę.
Brak obsługi Adobe Flash. Zainstaluj odpowiednią wtyczkę.
Brak obsługi Adobe Flash. Zainstaluj odpowiednią wtyczkę.
Brak obsługi Adobe Flash. Zainstaluj odpowiednią wtyczkę.
Brak obsługi Adobe Flash. Zainstaluj odpowiednią wtyczkę.
Brak obsługi Adobe Flash. Zainstaluj odpowiednią wtyczkę.
Brak obsługi Adobe Flash. Zainstaluj odpowiednią wtyczkę.
Brak obsługi Adobe Flash. Zainstaluj odpowiednią wtyczkę.
Brak obsługi Adobe Flash. Zainstaluj odpowiednią wtyczkę.
Brak obsługi Adobe Flash. Zainstaluj odpowiednią wtyczkę.
Brak obsługi Adobe Flash


» Miejscowości «

Baligród i okolice
Bóbrka
Buk k.Terki
Bystre k.Czarnej
Cisna i okolice
Czarna i okolice
Daszówka
Duszatyn
Dwernik i Dwerniczek
Glinne
Jankowce
Kalnica k.Baligrodu
Komańcza i okolice
- Mogiła - legenda
- drewniany kościółek
- klasztor Nazaretanek
Lutowiska
Łupków
Mików
Muczne
Myczkowce
Nasiczne
Olszanica
Orelec
Prełuki
Rajskie
Roztoki Górne
Rzepedź
Sękowiec i okolice
Serednie Małe
Smolnik nad Osławą
Solinka
Solina i okolice
- bieszczadzkie zapory
- tajemnica zatoki
Stefkowa
Terka
Uherce Mineralne
Ustianowa
Ustrzyki Górne
Wetlina
Wola Matiaszowa
Wola Michowa
Wołosate
Zatwarnica
Zwierzyń

» Dawne wsie «

Balnica
Beniowa
Bereźnica Niżna
Bukowiec
Caryńskie
Choceń
Dydiowa
Dźwiniacz Górny
Hulskie
Huczwice
Jawornik
Jaworzec
Kamionki
Krywe
Łokieć
Łopienka
- rys historyczny Łopienki
- Chrystus Bieszczadzki
Łuh
Rabe k.Baligrodu
Rosolin
Ruskie
Sianki
Skorodne
Sokoliki
Sokołowa Wola
Studenne
Tarnawa Niżna i Wyżna
Tworylne
- Tworylczyk
Tyskowa
Zawój
Zubeńsko
Żurawin

» Warto zobaczyć | Jeziorka Duszatyńskie

Jeziorka Duszatyńskie, rezerwat Zwiezło

Jeziorek w Bieszczadach jak na lekarstwo. Jest ogromne "Bieszczadzkie morze", jest sporo mniejszych i większych stawów, natomiast jeziorka są w zasadzie trzy (a przynajmniej takie, na które przyjęło się mówić "jeziorka"): dwa duszatyńskie oraz położone całkiem niedaleko od nich, niewielkie jeziorko k.Huczwic u północnych stoków Chryszczatej, zwane Bobrowym. Warto zatem zobaczyć je podczas pobytu w Bieszczadach, zwłaszcza te bardziej znane - Jeziorka Duszatyńskie.

Jeziorko Duszatyńskie Jeziorko Duszatyńskie, 2005
foto: J. Milczanowska

Wspomniane jeziorka, znajdują się na trasie szlaku czerwonego (Główny Szlak Beskidzki), na odcinku biegnącym z Komańczy na Chryszczatą (opis szlaku pod linkiem na dole strony). Teren na którym się znajdują objęty jest ochroną - rezerwat przyrody "Zwiezło" o pow. 2,2ha. Nazwa rezerwatu nawiązuje bezpośrednio do wydarzeń z roku 1907, kiedy to jeziorka powstały. Po długotrwałych opadach, przesiąknięte wodą warstwy łupków stały się doskonałym podłożem po którym ześlizgnęły się (zwiezły) ze stoków warstwy skalne i ziemia wraz z lasem i runęły w kierunku potoku Olchowaty, przegradzając go i tamując przepływ wody w wyniku czego powstały 3 jeziorka osuwiskowe.

Warto nadmienić, że są to największe (choć trzeba to przyznać - ogólnie niewielkie) jeziorka osuwiskowe w Beskidach na terenie Polski. Do dnia dzisiejszego przetrwały dwa z nich - z trzeciego spuszczono wodę, aby łatwiej było wyłowic ryby (rybakiem był hrabia Potocki - ówczesny właściciel terenu).

Dolne jeziorko Duszatyńskie Dolne Jeziorko Duszatyńskie, 2009
foto: P. Szechyński

Mniejsze z jeziorek, zwane Dolnym położone jest na wysokości 683m n.p.m. Większe - Górne, 18 metrów wyżej. Idąc tu szlakiem, warto pamiętać, że dolne jeziorko należy obejść lewem brzegiem. Podobnie zresztą jeziorko Górne - obchodzimy lewym brzegiem - szlak jest w tym miejscu słabo oznakowany, aż do symbolicznego grobu młodego leśnika, który zginął tu w czerwcu 1990 roku. Z tego miejsca szlak czerwony zaczyna wspinać się na Chryszczatą (45min).

Jeziorka Duszatyńskie na pewno warto zobaczyć, czy to będąc w pobliżu na dłużej, czy też rozpoczynając wędrówkę szlakiem czerwonym z Komańczy do Wołosatego, kiedy to siłą rzeczy musimy obok nich przejść. Wśród turystów budzą mieszane uczucia - jedni zachwycają się nimi i wracają tu wielokrotnie, inni nazywają je bajorami i twierdzą, że to nic specjalnego. Najlepiej ocenić to samemu.

Dojście:

 szlakiem czerwonym z Komańczy (przez Prełuki i Duszatyn).
Czas przejścia: ok. 3 h. (12 GOT)

 szlakiem niebieskim z Turzańska a następnie czerwonym: przełęcz 609 m (nad Turzańskiem) - Dział 830 m - Chryszczata (997 m) - Jeziorka Duszatyńskie.
Czas przejścia 4 h, (13 GOT)

 szlakiem papieskim z Huczwic: Huczwice - Jeziorko Bobrowe - Chryszczata (997m) - Jeziorka Duszatyńskie.
Czas przejścia 2 h

oraz: przejście piesze drogą leśną następnie pasmem Wysokiego Działu: Wola Michowa - Przełęcz Żebrak (812m), dalej szlakiem czerwonym przez Chryszczatą (997 m) na Jeziorka Duszatyńskie.
Czas przejścia 4 godz., 17 pkt. GOT.

Górne jeziorko Duszatyńskie Górne Jeziorko Duszatyńskie, 2009
foto: P. Szechyński

Generalnie Jeziorka Duszatyńskie ze względu na lokalizację, lepiej zobaczyć przechodząc tędy szlakiem, czy to w podanym czy w odwrotnym kierunku, niż obrać je sobie za cel wędrówki typu: tam i z powrotem. W tym drugim przypadku istnieje możliwość skrócenia trasy: samochodem można przejechać ze Smolnika przez Mików do Duszatyna (4 brody przez Osławę), jednak obowiązuje tu zakaz ruchu. Czas podejścia z Duszatyna: 1 ¼ - 1 ½ h, zejście 1h. W przypadku wjazdu samochodem od strony Komańczy, przez Prełuki - należy liczyc się z zakazem ruchu na odcinku Komańcza (schronisko ekologiczne) - Prełuki - Duszatyn (tory). Jest to droga leśna, ale zakaz na tym odcinku nie jest egzekwowany. W razie kłopotów (osuwisko, stłuczka, itp.) mogą być natomiast problemy zarówno z wyegzekwowaniem czegokolwiek od drugiej strony, jak i ubezpieczyciela. Zatem przejazd na własną odpowiedzialność.

P. Szechyński

Tyle o jeziorkach w dużym skrócie. Dociekliwym i szukającym szerszych wiadomości na ten temat polecamy poniższe opracowanie:

Osuwisko Zwiezło i Jeziorka Duszatyńskie1

Osuwisko znajduje się na zachodnim stoku Chryszczatej. Jest największe w Karpatach polskich pod względem ilości przemieszczonego materiału (ok. 12 mln. m3 ziemi i skał), a drugie - po osuwisku w Szymbarku - pod względem powierzchni (ok. 36 ha). Chociaż powstało wiek temu i obecnie jest już częściowo zabliźnione oraz porośnięte lasem, wciąż robi wrażenie.

Badania geomorfologiczne prowadzili tu: R. Zuber i J. Blauth2, W. Schramm3, E. Kardaszewska4, M. Harasimiuk i A. Henkiel5. Rezultaty prac prowadzonych w tak różnych okresach czasu ukazują stale zachodzące wtórne ruchy masowe oraz zmiany powierzchni i głębokości Jeziorek Duszatyńskich.

Osuwisko ciągnie się równolegle do znaków czerwonych na długości ponad 2 kilometrów, od miejsca, gdzie szlak czerwony przechodzi na prawą stronę dol. Olchowego (poniżej rezerwatu "Zwiezło") po główny grzbiet Chryszczatej. Pod względem morfologicznym zsuw jest znakomicie wykształcony. Wyraźnie zaznaczają się trzy części:

  • nisza (obszar oderwania),
  • rynna osuwiskowa (droga),
  • jęzor osuwiskowy (obszar złożenia).

Najciekawsza jest nisza - najwyższa część osuwiska. Ta gigantyczna wyrwa na stoku zaczyna się powyżej jeziorek i sięga prawie głównego grzbietu Chryszczatej. Jest wyraźnie asymetryczna: z brzegiem prawym (od strony szlaku) niskim i łagodnym, zbudowanym z łupkowych części warstw ciśniańskich, a lewym wyższym i bardziej stromym, w części środkowej przechodzącym w wysoką ścianę skalną. U podnóża ściany znajduje się duże zwalisko bloków piaskowcowych i gruzu łupkowego. Całe dno niszy ma specyficzny mikrorelief z licznymi garbami, nabrzmieniami i zaklęsłościami z jeziorkami o powierzchni kilkudziesięciu metrów kwadratowych.

Osuwisko Zwiezło, wg E. Kardaszewskiej:

Po powstaniu osuwiska, gdy z upływem czasu masy skalne traciły stabilność, zaczęły się tworzyć zsuwy drugorzędne. Występują one w obrębie lewego brzegu, powyżej i poniżej wspomnianej ściany skalnej, w postaci pakietów skalnych tworzących charakterystyczne stopnie oddzielone od zbocza szczelinami.

Dolne jeziorko Duszatyńskie Dolne Jeziorko Duszatyńskie, 2009
foto: P. Szechyński

W czasie badań prowadzonych w latach sześćdziesiątych stwierdzono obecność szeregu szczelin po prawej stronie niszy. Były to pierwsze symptomy wtórnych ruchów osuwiskowych, które zachodzą do dzisiaj. Przykładowo od ponad dwudziestu lat obserwuje się powolny ruch całego bloku skalno-ziemnego o długości ok. 250m i szerokości ok. 100m. Obecnie blok ten jest oddzielony od pozostałej części stoku dużą szczeliną (ok. 3m szerokości, 1,5 m głębokości, 250m długości)6, którą prowadzi szlak czerwony na odcinku powyżej górnego Jeziorka Duszatyńskiego. Odcięty kompleks skalny (między szlakiem a niszą) stopniowo osiada wzdłuż płaszczyzny uławicenia wychodzącej na powierzchnię w szczelinie. Sama szczelina ma wygląd rowu i niekiedy jest błędnie uważana za holweg starej drogi7.

Jeziorka Duszatyńskie Jeziorko Duszatyńskie, 2004
foto: P. Szechyński

Najwyższy punkt osuwiska znajduje się pod grzbietem Chryszczatej opadającym na zachód, niedaleko miejsca, gdzie szlak go opuszcza, obniżając się w dol. Olchowego. Nad niszą jest tutaj polanka, która zajmuje pakiet skalny oddzielony od pozostałej części stoku wyraźną szczeliną. Taki stan utrzymuje się najprawdopodobniej od momentu powstania osuwiska.

Niszę od rynny oddziela próg skalny o wysokości ok. 10m, zbudowany z bardziej odpornego piaskowca. Zaczyna się on przy prawym brzegu niszy i sięga tylko do połowy jej szerokości, gdyż pozostała jego część została zmieciona przez osuwający się materiał. Na progu tym łamały się masy skalne wpadające w rynnę, co spowodowało powstanie u jego podnóża głębokiego wydrążenia, które Schramm nazwał "diabelskim młynem"8. W latach dwudziestych ta skalna przeszkoda była widoczna w całej okazałości, obecnie litą skałę maskuje gruba warstwa zwietrzeliny.

Jeziorko Duszatyńskie Jeziorko Duszatyńskie, 2004
foto: P. Szechyński

Osuwające się masy zatrzymały się w głównej dolinie Olchowego, budując olbrzymi jęzor o powierzchni ok. 15 ha i średniej miąższości ok. 35m. Zatamował on wyloty dwóch większych dolinek opadających spod kulminacji Chryszczatej i spod Mikitowej, dając początek jeziorkom.

Wymiary niszy oraz obecność rynny świadczą o gwałtownym ruchu mas. Czynnikami predysponującymi taki sposób powstania osuwiska były: nachylenie warstw skalnych ku osi doliny potoku Olchowego oraz erozja denna i boczna cieków zwiększających stromość zboczy, natomiast bezpośrednim impulsem inicjującym ruch mas było przesycenie ich wodami opadowymi i roztopowymi, a więc zwiększenie ciężaru i uplastycznienie zalegających w spągu łupków. Warto dodać, że w pierwszym kwartale 1907r. notowano w okolicy bardzo wysokie opady, znacznie przewyższające stany przeciętne9.

Górne Jeziorko Duszatyńskie Górne Jeziorko Duszatyńskie, 2013
foto: P. Szechyński

Dyskusyjna jest data powstania osuwiska10. Wg W. Schramma było to "w sam dzień ruskiej Wielkiejnocy, rano"11. Tymczasem przekazy przedwojennych mieszkańców Duszatyna mówią o Wigilii Wielkanocy rzymskokatolickiej (byłaby to data: 13 kwietnia 1907 r.). Opowiadają oni12, że jedyną polską (rzymskokatolicką) rodziną w Duszatynie była rodzina leśniczego, która mieszkała najgłębiej w dolinie Olchowego13. Osuwaniu się zbocza towarzyszyły olbrzymi huk i trzęsienie ziemi ("trzęsło jeszcze przez dwa tygodnie"), które przestraszyły ludzi będących w lesie. Wszyscy szukali schronienia u leśniczego, którego żona miała wypowiedzieć słowa: "U nas wilija, gdzie ja was wszystkich pomieszczę?!".

Górne Jeziorko Duszatyńskie Górne Jeziorko Duszatyńskie, 2013
foto: P. Szechyński

Niewątpliwie łomot i wstrząsy wystraszyły mieszkańców Duszatyna, ale nie jest prawdą, że uciekli oni aż do Komańczy. Także mieszkańcy Mikowa mieli obawy, że Chryszczata "rozkoli się i zakryje seło"14. Nieprawdziwa jest także wersja o meteorycie, który rzekomo uderzył w stok Chryszczatej i zainicjował osuwisko. Lud powstanie Zwezła łączył z trzema olbrzymami zaklętymi w kamień na zachodnim ramieniu Chryszczatej15.

Na granicy jęzora osuwiskowego i zbocza nie objętego ruchem mas powstały trzy jeziorka, z których do dzisiaj zachowały się dwa: tzw. Dolne i Górne Jeziorko Duszatyńskie. W Duszatynie nazywano je po prostu Stawami ("try stawy sia zrobyły [...] buło widno jałyci sorok metriw wysokie"), a w sąsiednim Smolniku - Morskim Okiem ("tam pid Zwezłom Morskie Oko buło")16. Zbiornik obecnie nie istniejący był położony najniżej (rejon przejścia szlaku czerwonego na prawy brzeg potoku Olchowego) i najmniejszy. Wypuszczono z niego wodę na polecenie hrabiego Potockiego, właściciela tutejszych lasów, w celu wyłowienia pstrągów (podobno niektóre wyłowione egzemplarze sięgały 10kg wagi)17. Podane poniżej dane morfometryczne jeziorek, pochodzące z różnych okresów, wskazuje na permanentne zmniejszenie się powierzchni, głębokości i objętości jeziorek.

Tabela 1. Morfometria osuwiska duszatyńskiego
źródło: Kardaszewska E. op. cit.

Parametry

Cześci osuwiska

Ogółem


nisza

rynna

jęzor


powierzchnia



15 ha

36 ha

długość

880 m

400 m

800 m

2080 m

szerokość

250 m

140



głębokość

do 25 m

10

-


różnica wysokości miedzy górnymi
a dolnymi krańcami

130 m

(930 – 800)

70 m

(800 – 730)

115 m

(730 – 615)

315 m

Tabela 2. Morfometria Jeziorek Duszatyńskich.
źródło: Opracowanie na podstawie: Schramm W. op. cit., Kardaszewska E. op. cit. i Plan Urządzenia Lasu Nadleśnictwa Komańcza.



Powierzchnia

Głębokość

Objętość

Jeziorka

Duszatyńskie

Położenie

(wysokość)

wg Schramma

[m2]

(1925)

wg

Kardasze- wskiej

[m2]

(1968)

wg

BULiGL18

[m2]

(1984)19

wg Schramma

[m2]

wg

Kardasze- wskiej

[m]

wg

Kardasze- wskiej

[m3]

Górne

708

25 000

12 500

14 400

-

5,8

25 500

Dolne

687

5 000

4 500

4 500

ponad 14

6,2

12 000

Nieistniejące

614

-

-


-

-

-

Proces zamulania zbiorników zachodzi cały czas, jednak ze szczególnym nasileniem przebiegał w pierwszych dziesięcioleciach po powstaniu osuwiska. Obecne tempo jest wolniejsze, ze względu na ogólne zabliźnienie zsuwu i zajęcie go przez las.

19 maja 2007 obchodzono 100 lecie powstania jeziorek: 100-lecie Jeziorek Duszatyńskich - relacja

Zobacz także:
Z Komańczy na Chryszczatą
Jeziorka Duszatyńskie - zdjęcia

Literatura:

1 - Fragment pracy "Wysoki Dział i dolina Górnej Osławy. Materiały do monografii". Płaj 17. Warszawa: Towarzystwo Karpackie. 59-104.
2 - Zuber R., Blauth J. (1907). Katastrofa w Duszatynie. Lwów: Czas. Techn., nr 25. 218-221.
3 - Schramm W. (1925). Zsuwiska stoków górskich w Beskidzie. Wielkie zsuwisko w lesie wsi Duszatyn ziemi sanockiej. W: "Kosmos" (R. 50) I. Zakrzewski (red.). Lwów. 1355-1369.
4 - Kardaszewska E. (1968). Osuwisko w Duszatynie. W: Annales Universitatis Mariae Curie - Sk^(3)odowska (V. XXIII, 1). Lublin. 1-25.
5 - Harasimiuk M, Henkiel A. (1973). Grawitacyjne struktury pseudotektoniczne w niszy osuwiska w Duszatynie. W: Annales Universitatis Mariae Curie - Sk^(3)odowska (V. XXIII, 1). Lublin. 93-105.
6 - Harasimiuk M, Henkiel A. op. cit., s. 98.
7 - Kamińska A. (1989). Silva rerum z Bieszczadów. W: Połoniny `89 J. J. Swianiewicz (red.). Warszawa: SKPB. s. 20.
8 - Schramm W. op. cit., s. 1367, 1372.
9 - Kardaszewska E. op. cit., s. 20.
10 - Por. Rymarowicz L. (1994). O początkach ochrony środowiska w rejonie Bieszczadów Zachodnich. W: Płaj 8 P. Luboński i inni (red.). Warszawa: TK, s. 78 - 79.
11 - Schramm W. op. cit., s. 1364.
12 - Wywiady z dawną mieszkanką Duszatyna, p. Martą Gierczak (07. 1989 r., 08. 1989 r., 11. 1991 r., 07. 1995 r.).
13 - Leśniczówka zaznaczona jest mi. in. na austriackich mapach topograficznych z 1877 i 1907 r oraz na polskich WIG z 1936r.
14 - Wywiady z dawnym mieszkańcem Mikowa, p. Wasylem Kirykiem (05. 1993 r., 08. 1994 r., 12. 1998 r.).
15 - Zob. "Podania i legendy".
16 - Wywiad z dawnym mieszkańcem wsi, p. Iwanem Seńko (06. 1997 r., 04. 1998r.).
17 - Schramm W. op. cit., s. 1371.
18 - Plan Urządzenia Lasu Nadleśnictwa Komańcza. Opisanie ogólne (Elaborat) na lata: 1996 - 2005. Przemyśl: Biuro Urządzenia Lasów i Geodezji Leśnej, s. 187.
19 - Faktycznie jest to powierzchnia zgodna z zarządzeniem o utworzeniu rezerwatu Zwiezło, czyli z roku 1957.

Górne Jeziorko Duszatyńskie Górne Jeziorko Duszatyńskie, 2013
foto: P. Szechyński
Jeziorko Duszatyńskie Jeziorko Duszatyńskie, 2013
foto: P. Szechyński
Rezerwat Zwiezło Rezerwat Zwiezło, 2013
foto: P. Szechyński
Rezerwat Zwiezło Rezerwat Zwiezło, 2013
foto: P. Szechyński
Rezerwat Zwiezło Rezerwat Zwiezło, 2013
foto: P. Szechyński
jeziorko duszatyńskie, okiść Końcem roku 2009 w okolicy pojawiła się tzw. okiść - mokry, ciężki śnieg, który złamał mnóstwo drzew i konarów. Górne jeziorko 29.11.2009
foto: P. Szechyński
rezerwat zwiezło, okiść 29.11.2009 - kładka w rezerwacie Zwiezło
foto: P. Szechyński
» Praktyczne «

Kamera w Wetlinie
Kamera w Polańczyku
Kamera w Czaszynie

Noclegi
Schroniska
Schroniska PTSM
Bazy namiotowe i chatki
Harcerskie bazy i hoteliki

Mapa Bieszczady - wersja online
Mapy Bieszczadów - recenzje
Mapy wycinkowe - recenzje
Przewodniki
Aktualności wydawnicze

Szlaki turystyczne - opisy
Szlaki turystyczne - wykaz
Czasy przejść
Ścieżki przyrodnicze - wykaz
Regulamin BdPN
Punkty kasowe BdPN

Bieszczadzka Kolejka Leśna
Jazdy konne
Wyciągi narciarskie
Muzea
Informacja turystyczna
Przewodnicy
Przewoźnicy (Bus)
Służba zdrowia
Przejścia graniczne
Traperska przygoda - tabory

» Warto wiedzieć «

Trochę historii
Podział (granice) Bieszczadów
Losy bieszczadzkiej ludności
Różne plany rozwoju Bieszczadów
Na wyniosłych połoninach BdPN
Nie tylko Wysokie
Sieć wodna
Jaskinie
Park Gwiezdnego Nieba Bieszczady
Z psem w Bieszczady
Rejsy po Zalewie Solińskim
Snowgliding w Bieszczadach
Bieszczadzkie szybowiska
Bieszcz. Centrum Nordic Walking
Wędkarskie eldorado na Sanie
Geocaching

Fauna Bieszczadów
Flora Bieszczadów

Leśny Kompleks Promocyjny "Lasy Bieszczadzkie"

Ukraińska Powstańcza Armia
Karol Wojtyła w Bieszczadach
Bieszczady pół wieku temu
Karpackie niebo
Wypał węgla drzewnego
Sery w Bieszczadach
Bieszczady w filmie

Polowanie w Bieszczadach

Reportaże

Rozmaitości bieszczadzkie

» Cerkwie i cmentarze «

Cerkwie drewniane w Bieszczadach
Cerkwie murowane
Kapliczki w Bieszczadach
Dawne cmentarze, cerkwie i cerkwiska
Ikonostas
O ikonie słów kilka

Cmentarze żydowskie (kirkuty)
Cmentarze ewangelickie Bandrów i Stebnik (Steinfels); cm. gr.kat. w Stebniku
Cmentarze wojskowe w Komańczy
Cmentarz wojskowy w Lesku

Kościół w Woli Michowej

Obelisk UPA

» Wyprawy piesze «

Tarnica z Wołosatego
Halicz z Wołosatego
Bukowe Berdo z Mucznego
Krzemień
Szeroki Wierch
Połonina Caryńska
Połonina Wetlińska
Smerek (wieś) - Smerek - Połonina Wetlińska - Brzegi Górne
Cisna - Jasło - Smerek (wieś)
Suche Rzeki - Smerek
Dwernik-Kamień
Pętla: Wetlina - Riaba Skała - Czerteż - Kremenaros - Rawki - Dział - Wetlina
Mała i Wielka Rawka z p. Wyżniańskiej
Chryszczata z Komańczy
Chryszczata z Jeziorka Bobrowego
Szlak Huczwice - Chryszczata
Jaworne - Kołonice - Jabłonki
Krąglica
Hyrlata
Szlak graniczny Łupków - Balnica
Przełęcz nad Roztokami - Ruské
Przełęcz nad Roztokami - Okrąglik
Jasło i Okrąglik ze Strzebowisk
Łopiennik
Opołonek i Kińczyk Bukowski
Przysłup Caryński z Bereżek
Korbania z Bukowca
Korbania z Łopienki i Tyskowej
Suliła
Wola Michowa - Balnica szl. żółtym
Z Balnicy do Osadnego
Do Solinki z Żubraczego
Bukowiec - Sianki - Źródła Sanu
Tarnawa Niżna - Dźwiniacz Górny
Brenzberg - ścieżka
Krutyjówka - ścieżka
Tworylne i Krywe z Rajskiego
Terka - Studenne
Przysłup - Krywe
Zwierzyń - Myczków
Tyskowa i Radziejowa ze Stężnicy
Lasumiła - najgrubsza jodła
Jodła k.Pszczelin - opis ścieżki
Stare Procisne, ścieżka
Dwernik - Procisne, ścieżka
Przez bieszczadzki las - ścieżka Nasiczne - Sękowiec
Holica z Ustianowej - ścieżka
Hylaty - ścieżka hist-przyrodnicza
Huczwice - ścieżka geologiczna
Komańcza - ścieżka dydaktyczna
Jawornik - ścieżka
Gminny szlak Baligród
Bukowy Dwór - ścieżka przyrodnicza
Po ekomuzeum w krainie bobrów
Dolina Potoku Zwór

» Warto zobaczyć «

Wodospady i kaskady
Jeziorka Duszatyńskie
Jeziorko Bobrowe
Sine Wiry
"Gołoborze" i dolina Rabskiego
Rezerwat "Przełom Osławy"
Rezerwat "Śnieżyca wiosenna w Dwerniczku"
Torfowisko "Wołosate"
Jaskinie w Nasicznem
Grota w Rosolinie
Rezerwat "Hulskie"
Młyn w Hulskiem
Dziewiętnastka - pkt. widokowy
Przełęcz Wyżna - pkt. widokowy
Zagroda pokazowa żubrów
Mini-zoo w Lisznej i Myczkowcach
Koziniec kamieniołom
Skałki Myczkowieckie
Ogród biblijny w Myczkowcach
CKE Myczkowce; miniatury cerkwi
Zielony domek w Ustrzykach G.
Klasztor w Zagórzu
Droga krzyżowa w Zagórzu
Sanktuarium w Jasieniu
Most podwieszany w Dwerniczku
XIX-wieczny most kolejki
Radoszyckie źródełko
- legenda o radoszyckim źródełku
Kamień leski
Nowe pomniki przyrody w dolinie Osławy i Kalniczki
Góry Słonne
Rezerwat Sobień
Rezerwat "Polanki"
Góry Słonne - pkt. widokowy
Ekomuzeum Hołe
Pomnik Tołhaja
MBL Sanok - skansen w Sanoku
Park miejski w Sanoku

» Rowerem «

Trasy rowerowe

» Samochodem «

Trasy samochodowe
Stan dróg w Bieszczadach
Parkingi

» Słowacja i Ukraina «

Zalew Starina (Słowacja)

Projekt Rozłucz
Jasienica Zamkowa
Stara Sól
Bieszczady Wschodnie - relacja z wyjazdu 2005
Czarnohora, relacja z wyjazdu 2006

 

Serwis nasz a przede wszystkim współpracujący z nami reklamodawcy
zbierają i przechowują tzw. pliki cookies zarówno do np. statystyk,
jak i w celach reklamowych. Szczegółowe informacje na temat tych plików
znajdują się w naszej Polityce prywatności

© Twoje Bieszczady / Bieszczady Serwis 2001-2014
Twoje Bieszczadyon